ਭਰੋਸੇ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਠੱਗੀ! ਵੱਡੇ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ Online Apps ਤੱਕ!

ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸੱਚੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਹਰ ਮਹਿੰਗੀ ਸਲਾਹ ਜਾਂ ਹਰ ਆਕਰਸ਼ਕ ਆਫ਼ਰ ਸਾਡੇ ਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ।
ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਛੋਟੇ ਜੀਜਾ ਜੀ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੋਈ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਨਾਮੀ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਕੁਝ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਤਿੰਨ ਚੈਂਬਰ ਵਾਲਾ Pacemaker ਲਗਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ ਸਾਢੇ ਬਾਰਾਂ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸਾਡੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕ ਗਈ। ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ—ਅਜਿਹੇ ਵੇਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਕੋਲ ਸੋਚਣ ਦਾ ਵੀ ਵਕਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਵੱਡਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਰਾਇ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ। ਉਸ ਦੀ ਸਲਾਹ ‘ਤੇ ਅਸੀਂ ਜੀਜਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਾਂਚਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ Pacemaker ਦੀ ਲੋੜ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸਲ ਸਮੱਸਿਆ ਦਿਲ ਦੇ ਵਾਲਵ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਦਵਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਜੀਜਾ ਜੀ ਬਿਲਕੁਲ ਠੀਕ ਹਨ।
ਇਹ ਤਜਰਬਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਬਕ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਹਰ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਗਲਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਹਰ ਡਾਕਟਰ ਗਲਤ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਇਮਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਕਾਬਲ ਡਾਕਟਰ ਵੀ ਹਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਇਲਾਜ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵੱਡਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦੂਜੀ ਜਾਂ ਤੀਜੀ ਮੈਡੀਕਲ ਰਾਇ ਲੈਣਾ ਸਮਝਦਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਬੇਲੋੜੇ ਖਰਚੇ ਅਤੇ ਗਲਤ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਦੂਜੀ ਘਟਨਾ ਵੀ ਸੁਣੋ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਹੈ। Facebook ‘ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਪਨ ਆਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਡਰਾਮਾ ਐਪ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ Trial Membership ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਨਾਲ ਕੀ ਫਰਕ ਪੈਣਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਐਪਾਂ ‘ਤੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਦੇ ਕੇ Trial Subscription ਲੈ ਲਈ।
ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਤਨਖਾਹ ਆਈ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਐਪਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਗਭਗ ਸੱਤ-ਸੱਤ ਸੌ ਰੁਪਏ ਮੇਰੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਟ ਲਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਮਝ ਆਈ ਕਿ ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਦੀ Trial ਨਾਲ Autopay ਵੀ ਚਾਲੂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਦੱਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ PhonePe ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ Autopay ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਅਗਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪੈਸੇ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੱਲ ਸਾਂਝੀ ਹੈ—ਸਾਨੂੰ ਜਲਦੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਥਾਂ ਡਰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਤੁਰੰਤ ਮਹਿੰਗਾ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਓ, ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਲਚ ਦਿਖਾ ਕੇ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਸੇ ਕੱਟਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਮੈਡੀਕਲ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੂਜੀ ਰਾਇ ਲਓ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ Trial Subscription ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ ਕਿ ਕਿਤੇ Autopay ਜਾਂ ਆਟੋ ਰੀਨਿਊਅਲ ਤਾਂ ਚਾਲੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ।
ਮੇਰਾ ਮਕਸਦ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ, ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਮਕਸਦ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਹੋਰ ਲੋਕ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ, ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣ, ਦੂਜੀ ਰਾਇ ਲੈਣ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਕਮਾਈ ਨੂੰ ਬੇਲੋੜੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਣ। ਕਈ ਵਾਰ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਬੇਲੋੜੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ

-ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗੱਗੜਪੁਰੀ