India
ਹਿਮਾਚਲ ‘ਚ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਕੁੜੀ ਨੇ ਕਰਵਾਇਆ ਵਿਆਹ
HIMACHAL PRADESH : ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਿਲਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪਰੰਪਰਾ ਮੁੜ ਉੱਭਰੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਥਿੰਦੋ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਦੋ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕੋ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਕੇ ਬਹੁ-ਪਤੀ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਵਿਆਹ ਸਿਰਮੌਰ ਦੇ ਕੁਨਹਟ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਆਹ 12 ਤੋਂ 14 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਤੇ ਧੂਮਧਾਮ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਬਹੁ-ਪਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ‘ਚੰਗਾ ਪੱਖ’ ਕੀ ਹੈ?
ਹਾਟੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ “ਉਜਾਲਾ ਪੱਖ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਰੰਪਰਾ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਰਤਾ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਲਗਭਗ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਫਿਰ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਹੈ।
ਲਾੜਾ ਕੌਣ ਹੈ?
ਇਸ ਅਨੋਖੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਲਾੜੇ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਹਨ। ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹਿਮਾਚਲ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜਲ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁੱਟ ਰੱਖੇਗਾ।
ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸਵਾਗਤ
ਵਿਆਹ ਕਾਰਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਤਿਉਹਾਰ ਵਾਲਾ ਮਾਹੌਲ ਸੀ। ਸਮਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਸਗੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ। ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬਦਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਆਪਸੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।
