Punjab
BJP ਦੀ ਪੰਜਾਬ ’ਚ ਵੱਡੀ ਚਾਲ! ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ‘ਛੋਟਾ ਭਰਾ’ ਬਣਾ ਕੇ ਇਨੈਲੋ ਵਾਲਾ ਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ?
ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ 2027 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਜਪਾ ਦੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਿਆਸੀ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ—ਕੀ BJP ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਬਣ ਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਸਿਆਸੀ ਤਾਕਤ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ? ਅਤੇ ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸਥਿਤੀ ਕੀ ਹੋਵੇਗੀ?
ਇਹ ਸਵਾਲ ਇਸ ਲਈ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ BJP ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਤਿਆਰੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਡਾ. ਸਤੀਸ਼ ਪੂਨੀਆ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ’ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚੋਣ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ BJP ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਆਗੂ ਤਰੁਣ ਚੁੱਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ 2027 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਕਰੇਗੀ ਜਾਂ ਇਕੱਲਿਆਂ ਚੋਣ ਲੜੇਗੀ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਫਿਲਹਾਲ BJP ਆਪਣਾ ਸੰਗਠਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ, ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਇਹੀ ਗੱਲ ਸਿਆਸੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਦੀ ਹੈ। ਜੇ BJP ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਚੋਣ ਤਿਆਰੀ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ? ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ bargaining power ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ BJP ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਵੱਖਰਾ ਸਿਆਸੀ ਆਧਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ?
ਇੱਥੇ ‘ਛੋਟਾ ਭਰਾ’ ਵਾਲਾ ਸਿਆਸੀ ਸਵਾਲ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਦੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ BJP ਨੂੰ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਪੰਥਕ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਸੀ, ਜਦਕਿ BJP ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ ਹੈ।
ਹੁਣ BJP ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਇਹ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵੋਟ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਾ ਰਹੇ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਗਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ, ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਗਠਨ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਤੀਸ਼ ਪੂਨੀਆ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸੇ ਵੱਡੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਇਹ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਜੇ BJP ਆਪਣਾ ਵੋਟ ਆਧਾਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਆਪਣਾ ਰਵਾਇਤੀ ਸਿਆਸੀ ਆਧਾਰ ਉਸੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਕਾਇਮ ਰੱਖ ਸਕੇਗਾ? ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੋਣ ਲੜਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ BJP ਦਾ ਵਧਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਵੋਟ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗਾ?
ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ INLD-BJP ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਵੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। INLD ਅਤੇ BJP ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗੱਠਜੋੜ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਵੀ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋਵਾਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਰਸਤੇ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ INLD ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਤਾਕਤ ਕਾਫ਼ੀ ਘਟੀ।
ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹਰਿਆਣਾ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਇਤਿਹਾਸਕ, ਪੰਥਕ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਪਛਾਣ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ BJP ਲਈ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡਣਾ ਕੋਈ ਸੌਖਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਲਈ ਵੀ BJP ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿੰਨਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਅਸਲ ਖੇਡ ਇੱਥੇ ਹੀ ਹੈ। ਜੇ BJP ਇਕੱਲਿਆਂ ਚੋਣ ਲੜਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਦਬਾਅ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਚੋਣਾਂ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦਿਆਂ ਮੁੜ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਇਹ BJP ਦੀ ਲੰਬੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਿਆਸੀ ਰਣਨੀਤੀ ’ਤੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।
ਕਿਉਂਕਿ BJP ਦਾ ਟੀਚਾ ਜੇ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਝ ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤਣਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਣਗੇ। ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਵੱਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਮਿਲਣਾ, ਸਤੀਸ਼ ਪੂਨੀਆ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਤਰੁਣ ਚੁੱਘ ਵੱਲੋਂ ਗੱਠਜੋੜ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਣਾ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਦਮ ਮਿਲ ਕੇ BJP ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਰਣਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਕਈ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ BJP ਅਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ 2027 ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਲੜਨਗੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੇ BJP ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪੈਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਜਮਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲਾ ‘ਵੱਡਾ ਭਰਾ’ ਰਹੇਗਾ ਜਾਂ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਪੱਲਾ ਉਲਟ ਕੇ BJP ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ?
ਅਤੇ ਜੇ ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਆ ਗਈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਰਚਾ ਇਹ ਹੋਵੇਗੀ—ਕੀ BJP ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਖੁਦ ਲੈਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ? ਸਿਆਸੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਭਾਜਪਾ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਵਾਲਾ ਦਰਜ਼ਾ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਦਾ ਹਾਲ ਵੀ ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਇਨੈਲੋ ਵਾਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਵੇਖਣਾ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਵਾਲਾ ਦਰਜ਼ਾ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਹਨ। ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਸਤਰੰਜ ਦੇ ਵਧੀਆ ਖਿਡਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਹੁਣ ਵੇਖਣਾ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਆਪਣਾ ਕੋਈ ਸਿਆਸੀ ਦਾਅ ਖੇਡਦੇ ਹਨ।

