ਗਿ. ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਤੋਂ ਗਿ. ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਚਿੱਠੀ ਤੱਕ; ਕੌਣ ਕਿਸਦਾ ਤੋਤਾ ?

ਪੰਜਾਂ ਤਖਤਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗ੍ਰੰਥੀ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਲਈ ਅਤਿ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਅਹੁਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਬਾਰੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਪੱਤਰਕਾਰਤਾ ਦੇ ਮੂਲ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸੱਚ ਨੂੰ ਸੰਗਤ ਅੱਗੇ ਰੱਖਣਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਜਥੇਦਾਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਧਿਰ ਦੇ ਫਿਰ ਦੂਜੀ ਧਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਬੋਲਦੇ ਦਿਸਣ, ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਬੀਤੇ ਦਿਨ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗ੍ਰੰਥੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਜਥੇਦਾਰ ਗਿਆਨੀ ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕਰਕੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਬਾਦਲ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਤੇ ਗੰਭੀਰ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਏ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਕਥਿਤ ਘਾਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਮੇਧ ਸੈਣੀ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਹਾਰ ਆਲਮ ਨੂੰ ਸਿਆਸੀ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪਾਵਨ ਸਰੂਪਾਂ ਦੀ ਗੁੰਮਸ਼ੁਦਗੀ, ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਬੀੜ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵੀ ਲਗਾਏ।

ਪਰ ਇੱਥੇ ਕਈ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਗਿਆਨੀ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਜਥੇਦਾਰੀ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਵਾਪਰਿਆ, ਤਦੋਂ ਗਿਆਨੀ ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਚੁੱਪ ਕਿਉਂ ਰਹੇ? ਜਦੋਂ ਉਪਰੋਕਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਈ ਜਾਂ ਸਿਆਸੀ ਫੈਸਲੇ ਲਏ ਗਏ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਉੱਠੀ? ਇਸ ਦੇ ਚਲਦੇ ਸਿਆਸੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਲਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਬਿਆਨ ਕਿਸੇ ਸਿਆਸੀ ਦਬਾਅ ਜਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗਿਆਨੀ ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਮੇਂ ਗੁਰਮੀਤ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਮਾਫ਼ੀ ਵੀ ਵੱਡੇ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ ਇਹ ਚਰਚਾ ਚਲੀ ਕਿ ਫੈਸਲੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਰਯਾਦਾ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਲਏ ਗਏ।

ਜਥੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਵੇਖਣਾ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਜਥੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਮਰਯਾਦਾ ਅਤੇ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਤਾਕਤ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਜਥੇਦਾਰ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਮਰਯਾਦਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਣ।

ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬੇਨਤੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੌਮ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਲੈ ਕੇ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਅਤੇ ਜੁਰਅਤ ਨਾਲ ਫੈਸਲੇ ਕਰਨ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਫੈਸਲੇ ਸਦਾ ਲਈ ਦਰਜ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗੱਗੜਪੁਰੀ