Punjab
ਹੁਣ ਚੰਨੀ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ? ਖੁੱਡੇ ਲਾਈਨ, ਬਗਾਵਤ ਜਾਂ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡਣਗੇ?
ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਵੜਿੰਗ ਦੀ ਵਿਦਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਸਭ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਚਿਹਰੇ ’ਤੇ ਟਿਕ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਹੈ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਤੇ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ ਕਾਂਗਰਸੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਚਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚੰਨੀ। ਵੜਿੰਗ ਅਤੇ ਚੰਨੀ ਧੜਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਲੁਕੀ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਹਾਈਕਮਾਨ ਨੇ ਵੜਿੰਗ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਵਾਲ ਇਹ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲਾ ਨੰਬਰ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਨੀ ਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਹੈਸੀਅਤ ਕਿੱਥੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ? ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਾਈਕਮਾਨ ਵੱਲੋਂ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਚੋਣ ਲਈ ਕਈ ਨਾਮਾਂ ’ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਚੰਨੀ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਲਾਈਨ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੰਥਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ। ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ, ਜੋ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹਨ, ਨੇ ਚੰਨੀ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਉਠਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਚੰਨੀ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਆਪਣੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਖਾਤਿਆਂ ’ਤੇ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਵਾਲ ਵੀ ਉੱਠਣ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਚੰਨੀ ਨੂੰ ਉਹ ਥਾਂ ਨਾ ਮਿਲੀ ਜਿਸ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਕੀ ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣੀ ਲੜਾਈ ਲੜਨਗੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਸਿਆਸੀ ਰਸਤਾ ਚੁਣ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚਰਚਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਚੋਣ ਰਣਨੀਤੀਕਾਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਕਿਸ਼ੋਰ ਵੱਲੋਂ ਚੰਨੀ ਨੂੰ ਇਹ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਮੁਹਿੰਮ ’ਤੇ ਲਗਭਗ 200 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਦਾਅ ਖੇਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਕੋਈ ਸੁਤੰਤਰ ਜਾਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਪੁਸ਼ਟੀ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਈ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਚੰਨੀ ਨਾਲ ਸਿਆਸੀ ਨੇੜਤਾ ਦੀਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਚੰਨੀ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਇਸ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹਵਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਿਆਸੀ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਚੰਨੀ ਵੱਖਰਾ ਧੜਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੰਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਪੱਖਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸਿਆਸੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਖਬਰਾਂ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਏ ਉਪਰ ਚੱਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ ਚੰਨੀ ਨੂੰ ਆਫਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਅਗਰ ਉਹ ਵੱਖਰਾ ਧੜਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ਼ ਗੱਠਜੋੜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹੁਣ ਅਸਲ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਚੰਨੀ ਲਈ ਅੱਗੇ ਰਸਤਾ ਕੀ ਹੈ? ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਹਾਈਕਮਾਨ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਮਨਵਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ। ਚੰਨੀ ਕੋਲ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮੁੱਦੇ ਉਠਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਣਗੌਲਿਆ ਕਰਨਾ ਵੀ ਕਾਂਗਰਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਫੈਸਲਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਦੇ ਆਪਣੇ ਨਤੀਜੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਦੂਜਾ ਰਸਤਾ ਇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੰਨੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣਾ ਧੜਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹਾਈਕਮਾਨ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ। ਵੜਿੰਗ ਦੀ ਥਾਂ ਨਵਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਲਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਵੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਇਸ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਇਕਾਈ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧੜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਚਿਹਰਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਵੇ।
ਤੀਜਾ ਰਸਤਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਿਆਸੀ ਧਮਾਕਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਜੇਕਰ ਚੰਨੀ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ ਜਾ ਰਹੀ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਵੱਖਰਾ ਸਿਆਸੀ ਧੜਾ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਚੰਨੀ ਵੱਲੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਛੱਡਣ ਦਾ ਕੋਈ ਪੁਸ਼ਟੀਕ੍ਰਿਤ ਐਲਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਫਿਲਹਾਲ ਸਿਆਸੀ ਚਰਚਾ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਹੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਰਾਜਾ ਵੜਿੰਗ ਨੇ ਚੰਨੀ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ “ਕ੍ਰਾਊਨ” ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਚੰਨੀ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਸੀਨੀਅਰ ਆਗੂ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ 2027 ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਝ ਹੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੜਿੰਗ ਨੂੰ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ। ਇਸ ਪੂਰੇ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਮੋੜ ’ਤੇ ਲਿਆ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਚੰਨੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਅਹੁਦੇ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਿਆਸੀ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਉਹ ਹਾਈਕਮਾਨ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਕੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਗੇ? ਕੀ ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਵਧਾ ਕੇ ਅਗਲੀ ਲੜਾਈ ਲੜਨਗੇ? ਜਾਂ ਫਿਰ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਅਣਗੌਲਿਆ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਵੱਖਰਾ ਸਿਆਸੀ ਰਸਤਾ ਚੁਣਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਗੇ?
ਫਿਲਹਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਇੰਨਾ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਾ ਵੜਿੰਗ ਦੀ ਵਿਦਾਈ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਿਆਸੀ ਸਮੀਕਰਨ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਦਲਦੇ ਸਮੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਚੰਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਹੈ।
