10 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕਿਉਂ ਜਾਗੀ ਜ਼ਮੀਰ? ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰ ਰਹੇ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ, ਇਆਲੀ ਵੀ ਕਟਿਹਰੇ ‘ਚ!

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪੰਥਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਹੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਰਹੀ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਨਵੇਂ ਧੜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤ) ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਅਕਾਲੀ ਦਲ। ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੰਥਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਨਵਾਂ ਬਦਲ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਰਚਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸਿਰਫ਼ ਨਵਾਂ ਝੰਡਾ ਅਤੇ ਨਵਾਂ ਨਾਮ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਸਵਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਵਾਲ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉੱਠ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਾਦਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੇ। ਆਲੋਚਕ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ 2015 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀਆਂ ਬੇਅਦਬੀਆਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਬਹਿਬਲ ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਗੋਲੀਕਾਂਡ ਵਾਪਰਿਆ, ਡੇਰਾ ਸਿਰਸਾ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਮੁਆਫ਼ੀ ਦੇਣ ਦਾ ਵਿਵਾਦ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਈ ਫ਼ੈਸਲੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਵਿਰੋਧ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ? ਪਾਰਟੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ? ਕੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ?
ਇਹ ਸਵਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਆਗੂਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਇਆਲੀ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਇਸ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪੰਥਕ ਵਰਗ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਅੱਜ ਉਹ ਪੁਰਾਣੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਅਸਹਿਮਤੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਅਸਹਿਮਤੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਉਂ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਈ? ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਆਲੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਦਰੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੰਭਵ ਨਾ ਹੋਈ ਤਾਂ ਵੱਖਰਾ ਰਾਹ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਾਰਿਸ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪੰਥਕ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਭਾਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਨਵੀਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਮੌਕਾ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹੋਰ ਲੋਕ ਇਸ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਅੱਜ ਪੰਥਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮੁੱਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਨਵਾਂ ਸੰਗਠਨ ਬਣਾਉਣਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਰੋਸਾ ਜਿੱਤਣਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਆਗੂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸੱਤਾ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵੀ ਦੇਣੇ ਪੈਣਗੇ। ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਛੋਟੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਤਿਹਾਸ ਲੰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਪੁਰਾਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਅੱਜ ਵੀ ਨਵੇਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਦਿਲਚਸਪ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਉੱਠ ਰਹੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਲੋਕਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਕਿੰਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਪੰਥਕ ਵੋਟਰ ਪੁਰਾਣੇ ਤਜਰਬੇ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਵੀਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ।

ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗੱਗੜਪੁਰੀ